UZUMCHILIK XO‘JALIK YURITUVCHI SUBYEKTLARI EKSPORTINI OSHIRISH BO‘YICHA MARKETING STRATEGIYALARINI TANLASH

Mualliflar

DOI:

https://doi.org/10.55439/EIT/vol14_iss1/790

Kalit so‘zlar:

Eksport marketing strategiyasi, Uzumchilik korxonalari, Analitik Ierarxiya Jarayoni (AHP), Strukturaviy Tenglamalar Modellashtirish (SEM), Marketing salohiyatini rivojlantirish, Strategik marketing yo‘nalganligi, Eksport o‘sish samaradorligi.

Abstrak

Uzumchilik korxonalari tobora global bozor raqobati bilan bog‘liq muammolarga duch kelmoqda, bu esa strategik marketingga alohida e’tibor qaratishni talab etadi. Ushbu empirik tadqiqotda marketing strategiyalari va eksport samaradorligi o‘rtasidagi o‘zaro ta’sir o‘rganiladi hamda resurslari cheklangan korxonalarda boshqaruv salohiyati va bozor yo‘nalganligi muhim determinant sifatida tahlil qilinadi. Shuningdek, mazkur maqola marketing strategiyalarini tanlash va eksport o‘sishi o‘rtasidagi bog‘liqlikni AHP va SEM tahlillari asosida o‘rganishni maqsad qiladi. Tadqiqot Toshkent, O‘zbekiston hududida joylashgan uzumchilik korxonalari sektorida AHP va SEM usullarini qo‘llash orqali eksport marketing strategiyalarining ustuvor yo‘nalishlari va determinantlarini menejerlar hamda bitiruvchi kurs talabalari nuqtai nazaridan aniqlashga qaratilgan. Taklif etilgan tadqiqot modeli baholash uchun Analitik Ierarxiya Jarayoni (AHP) va Strukturaviy Tenglamalar Modellashtirish (SEM) statistik tahlil usullari qo‘llanildi. Tadqiqot doirasida birlamchi va ikkilamchi ma’lumotlar tizimli ravishda yig‘ildi hamda tadqiqot savollariga javob topish uchun ularning natijalari integratsiya qilindi. Empirik natijalar marketing ko‘nikmalarini rivojlantirish eng muhim omil sifatida baholanganini, undan keyin esa eksportni boshqarish ko‘nikmalari muhim o‘rin egallaganini ko‘rsatdi. Bundan tashqari, AHP yoki SEM orqali olingan miqdoriy tahlil natijalari strategik marketing yo‘nalganligi boshqaruv va operatsion jihatlardan ahamiyatli ekanligini, ayniqsa brending faoliyati, bozor tadqiqotlari, narx belgilash strategiyalari va taqsimot kanallari orqali namoyon bo‘lishini ko‘rsatdi. Shu sababli, mazkur tadqiqot natijalari uzumchilik korxonalari uchun xalqaro bozorlarda eksportni rivojlantirishning yangi yo‘nalishini asoslab berishda foydali bo‘lishi mumkin. Bundan tashqari, tadqiqot xulosalari savdo organlari, korxona menejerlari va qishloq xo‘jaligi investorlari kabi siyosat ishlab chiquvchilar uchun eksport raqobatbardoshligini oshirishda yanada aniq yo‘nalish va asoslangan qarorlar qabul qilishga yordam berishi mumkin.

Bibliografik manbalar

Usmonova, D. (2024). The Role of Marketing Strategies in Improving the Export Potential of Grape Growing Enterprises. International Journal of Social Science Research and Review. https://doi.org/10.47814/ijssrr.v7i5.2037

Jiménez-Asenjo, N., & Filipescu, D. (2019). Cheers in China! International marketing strategies of Spanish wine exporters. International Business Review. https://doi.org/10.1016/j.ibusrev.2019.01.001

Bondarenko, S. (2017). МАРКЕТИНГОВИЙ АСПЕКТ ІННОВАЦІЙНОГО РОЗВИТКУ ВИНОРОБНИХ ПІДПРИЄМСТВ. Elektrotechnik Und Informationstechnik, 19, 29-36. https://doi.org/10.31520/ei.2017.19.1(63).29-36

Novolodskaya, G., & Payzullaev, B. (2023). Development of a Marketing Strategy for Positioning a Russian Wine Company on the International Market. Baikal Research Journal. https://doi.org/10.17150/2411-6262.2023.14(4).1476-1490

Ferrer, J., Serrano, R., Abella, S., Pinilla, V., & Maza, M. (2022). The export strategy of the Spanish wine industry. Spanish Journal of Agricultural Research. https://doi.org/10.5424/sjar/2022203-18966

Ninaquispe, J., Huatay, K., Jugo, D., María, A., Rodríguez, J., Cruz, F., Aguilar, E., & Arbulú-Ballesteros, M. (2024). Market Diversification and Competitiveness of Fresh Grape Exports in Peru. Sustainability. https://doi.org/10.3390/su16062528

Martinho, V. (2021). Contributions from Literature for Understanding Wine Marketing. Sustainability. https://doi.org/10.3390/su13137468

Obadia, C., & Vida, I. (2023). Export marketing strategy and performance: A focus on SMEs promotion. International Business Review. https://doi.org/10.1016/j.ibusrev.2023.102229

Morgan, N., Katsikeas, C., & Vorhies, D. (2012). Export marketing strategy implementation, export marketing capabilities, and export venture performance. Journal of the Academy of Marketing Science, 40, 271-289. https://doi.org/10.1007/s11747-011-0275-0

Juárez, H., Ninaquispe, J., Luyo, S., Yauri, H., Ocaña, C., De La Cruz Ruiz, N., Miranda, S., Otazú, C., Abraham, A., & Butrón, G. (2025). Competitiveness and Diversification in Grape Exports: Keys to Their Sustainability in Global Markets. Agriculture. https://doi.org/10.3390/agriculture15171894

Crick, J., & Crick, D. (2024). Unpacking the relationship between export coopetition activities and export sales performance. International Marketing Review. https://doi.org/10.1108/imr-02-2024-0030

Felzensztein, C., Stringer, C., Benson-Rea, M., & Freeman, S. (2014). International marketing strategies in industrial clusters: Insights from the Southern Hemisphere. Journal of Business Research, 67, 837-846. https://doi.org/10.1016/j.jbusres.2013.07.002

(2024). INNOVATIVE MARKETING SOLUTIONS AND VALUE CREATION IN AGRIBUSINESS: THE CASE OF SLOVAK WINERY. IDARA. https://doi.org/10.37075/idara.2023.06

Downloads

Nashr qilingan

2026-02-28

Qanday qilib iqtibos keltirish mumkin

Usmonova Diyora Mahmud Qizi. (2026). UZUMCHILIK XO‘JALIK YURITUVCHI SUBYEKTLARI EKSPORTINI OSHIRISH BO‘YICHA MARKETING STRATEGIYALARINI TANLASH. Economics and Innovative Technologies, 14(1), 128–140. https://doi.org/10.55439/EIT/vol14_iss1/790

Nashr

Bo'lim

Маркетинг. Кичик бизнес ва хусусий тадбиркорлик